Toegankelijkheid ≠ Overlay: respecteer de voorkeuren van de gebruiker
Een gebruiker kan computer, browser of ondersteunende technologie al hebben ingesteld op een bepaalde tekstgrootte, minder beweging, specifieke kleuren of een eigen manier van navigeren. Een toegankelijke website moet met die voorkeuren samenwerken, niet via een overlay bepalen hoe de ‘toegankelijke ervaring’ eruit hoort te zien.
Toegankelijkheid betekent niet kiezen voor de gebruiker
Twee mensen met dezelfde beperking hebben niet noodzakelijk dezelfde behoeften. Dezelfde persoon kan verschillende instellingen gebruiken per apparaat, context of taak. W3C beschrijft hoe mensen de presentatie aanpassen om inhoud beter te onderscheiden en begrijpen. Een website moet die keuzes respecteren en ondersteunen.
Voorkeuren bestaan mogelijk al vóór het bezoek aan onze website
De gebruiker kan browser, zoom, besturingssysteem, extensies of ondersteunende technologie al hebben ingesteld. W3C merkt in UAAG op dat sommige behoeften, zoals tekstaanpassing en voorkeuren, beter door de user agent worden ondersteund. De relevante vraag is of de site zich kan aanpassen aan reeds gemaakte keuzes.
Personaliseren is niet hetzelfde als repareren
Een knop voor grotere tekst of een contrastkeuze kan nuttig zijn. Het probleem ontstaat wanneer deze een toegankelijke implementatie moet vervangen. WCAG 2.2 criterium 1.4.12 vereist dat door de gebruiker ingestelde tekstafstand geen verlies van inhoud of functionaliteit veroorzaakt.
‘Tekst vergroten’ vervangt geen aanpasbare website
Een website kan een eigen tekstknop hebben en toch breken bij browserzoom. W3C stelt dat inhoud zo ontworpen en gecodeerd moet zijn dat wijzigingen in grootte, afstand, lettertype en kleur geen informatie of functionaliteit verloren laten gaan.
‘Animaties verminderen’ hoort niet alleen van een widget af te hangen
Sommige mensen moeten beweging vermijden die afleiding, duizeligheid of misselijkheid veroorzaakt. Besturingssystemen kunnen een voorkeur voor minder beweging doorgeven en websites kunnen die respecteren via prefers-reduced-motion. WCAG noemt deze techniek voor niet-essentiële animatie.
De ene gebruiker kan precies het tegenovergestelde nodig hebben van de andere
De ene persoon heeft zeer grote tekst nodig, de andere minder zichtbare informatie, andere kleuren of minder beweging. WAI-Adapt ondersteunt personalisatie volgens individuele behoeften en voorkeuren. Er bestaat geen universele ‘beperkingsmodus’.
Een goede website laat ruimte voor de hulpmiddelen van de gebruiker
Browser, besturingssysteem en ondersteunende technologie horen bij de gebruikersomgeving. De site moet ermee samenwerken: zoom niet blokkeren, reflow toelaten, tekstwijzigingen ondersteunen en voorkeuren zoals minder beweging respecteren.
Extra opties aanbieden is niet het probleem
Extra presentatieopties kunnen nuttig zijn. Het verschil zit in wie de controle houdt en waarop de personalisatie is gebaseerd. Een optie kan een toegankelijke website aanvullen, maar mag geen excuus zijn voor een interface die bestaande gebruikersvoorkeuren negeert.
Ontwerpen voor voorkeuren is ontwerpen voor diversiteit
Toegankelijkheid betekent niet een speciale interface maken voor een denkbeeldige gebruiker met een beperking. Verschillende mensen moeten hetzelfde product op verschillende manieren kunnen gebruiken. Een robuuste oplossing is een interface die zich kan aanpassen.
Toegankelijkheid ≠ Overlay
Een overlay kan grotere tekst, contrast of minder animatie bieden. Zulke functies kunnen nuttig zijn, maar bewijzen geen toegankelijkheid. Een aanpasbare website moet keuzes in browser, besturingssysteem en ondersteunende technologie respecteren. Het gaat niet om onze toegankelijke modus, maar om respect voor hoe iedere persoon internet gebruikt.
Officiële bronnen
W3C Web Accessibility Initiative (WAI)
Presentation — How People with Disabilities Use the Web
Understanding WCAG 2.2 — Text Spacing (1.4.12)
User Agent Accessibility Guidelines (UAAG) Overview
Understanding WCAG — Animation from Interactions
Dit artikel maakt deel uit van de serie ‘Toegankelijkheid ≠ Overlay’. Deel 07 — Overlays en gebruikersvoorkeuren.